Strijders van het eerste uur: Hendrik Spiekman

30051000117132.tif, 02-03-2002, 14:40,  8C, 5439x6974 (500+258), 100%, IISG_tekening, 1/120 s, R71.3, G42.1, B54.6

Dit jaar bestaat de PvdA 70 jaar. Een mooi moment om nog eens terug te kijken naar de helden van weleer. Dit doen we in de reeks strijders van het eerste uur. Hendrik Spiekman is een Rotterdams begrip, maar wie is de man eigenlijk? En waarom vieren we op 1 mei nog altijd de dag van de Arbeid?

Het is februari 1874 als Hendrik Spiekman het licht voor het eerst ziet. Hij groeit op als de zoon van een schoenmaker in Hoogezand. Op zestienjarige leeftijd werd hij lid van de Sociaal-Democratische Bond. Binnen de bond was hij zeer actief en heeft hij menig betoging georganiseerd. In 1894 richtte hij samen met Pieter Jelles Toelstra de SDAP op, de voorloper van de PvdA. Als maatschappelijk bewogen man schreef hij artikelen over het sociale onrecht in Nederland. Dat is hem menig keer duur komen te staan. Een aantal keer is hij hiervoor in elkaar geslagen.

Als tweeëntwintig jarige jongen vertrok hij naar Rotterdam en ook hier verspreidde hij zijn sociaaldemocratische literatuur. In tegenstelling tot Brabant had hij hier meer succes. In 1901 werd hij zelf het eerste raadslid voor de SDAP in Rotterdam. Het werd hem hier door de oude liberale garde niet gemakkelijk gemaakt en veel succes wist hij daardoor niet te behalen.

Hij besloot het daarom over een andere boeg te gooien. Hij begon in 1903 het Bureau voor Arbeidsrecht. Uniek in Nederland. In 1903 verscheen ook het boekje Arm Rotterdam, Hoe het woont, Hoe het leeft! Hij bezocht hiervoor honderden arbeiderswoningen in de stad en naar aanleiding hiervan werd de woonsituatie van de Rotterdamse arbeider aanzienlijk verbeterd. Op een gegeven moment gingen vele Rotterdamse arbeiders die in moeilijkheden zat naar ‘Spiekman’. Een van de grootste successen die hij heeft behaald zijn de rechten voor de zeelieden en havenarbeiders.

Helaas overleed hij op veel te jonge leeftijd (43) aan leukemie. Zijn werk bleek niet onopgemerkt gebleven, want hij was immens populair. Duizenden arbeiders betoonden hem de laatste eer voor het werk dat hij heeft betekend voor Rotterdam en alle arbeiders in Nederland. Op 1 mei doen we dat nog steeds bij een speciaal monument voor hem in Spangen. Samen met de FNV en de PvdA wordt dan de Spiekmanlezing gehouden om kenbaar te maken dat oude waarden niet verloren gaan.

Bronnen: Stadsarchief Rotterdam

Geschreven door Ruben Smit

Categorieën: Algemeen, Opinie, Politiek

Doe mee

De Jonge Socialisten in de PvdA is de politieke jongerenorganisatie van de Partij van de Arbeid. Voor slechts €5 ben je een jaar lid!

Ik wil lid worden!
Ik wil meer weten
Jonge Socialisten in de PvdA